ACTUALIA DIGITAAL BEWIJS IN STRAFZAKEN

Prof. Dr. Sofie Royer

Digitale gegevens en in het bijzonder communicatiegegevens zijn een bron van informatie voor speurders in strafonderzoeken. Ze kunnen dan ook op verschillende manieren toegang verkrijgen tot die data, bijvoorbeeld via inbeslagnames van gegevensdragers, hacking van servers (denk bijvoorbeeld aan de Sky ECC-zaak) of medewerkingsbevelen aan internettussenpersonen die worden verplicht bepaalde metadata te bewaren (dataretentie).

Daarnaast doet de overheid, net zoals bedrijven en criminelen, steeds vaker een beroep op de technologische vooruitgang in de strijd tegen criminaliteit. Denk bijvoorbeeld aan het gebruik van gezichtsherkenningstechnologie door de politie. De vraag rijst echter welke grenzen er zijn aan de inzet van zulke datagedreven technologieën in een rechtsstaat.

Zowel het Hof van Justitie als het Europees Hof voor de Rechten van de Mens kijken nauwgezet toe dat de mensenrechten, waaronder het recht op bescherming van het privéleven, het recht op vrije meningsuiting en het eerlijk proces, in al die scenario’s worden gerespecteerd.

Deze lezing zoomt in op de recente evoluties op dat vlak in de Europese rechtspraak, hun impact op de Belgische strafprocedure en de wetgevende ontwikkelingen.

Komen onder meer aan bod:

•       Inbeslagnames en doorzoeking van IT-systemen, zoals gsm’s en laptops

•       Gedwongen decryptie van IT-systemen: zwijgrecht versus medewerkingsplicht?

•       Online infiltratie in en heimelijke doorzoeking van IT-systemen

•       Datagedreven onderzoeken in de praktijk

•       De mensenrechtelijke grenzen aan AI-gedreven opsporing

De deelnemers ontvangen een uitgebreide PowerPointpresentatie

Prof. Dr. Sofie Royer is docent aan de VUB en onderzoeksexpert aan het Centre for IT and IP Law (CiTiP) aan de KU Leuven. Sofie studeerde rechten aan de KU Leuven en de ULiège en promoveerde in 2020 met een proefschrift over het strafrechtelijk beslag in een digitaliserende wereld dat door die Keure werd uitgegeven. Sindsdien verdiept ze zich verder in de wisselwerking tussen nieuwe technologieën, veiligheid en mensenrechten. Sofie doceert de vakken ‘Veiligheid, terrorisme en mensenrechten’ (VUB) en ‘ICT-recht’ (KU Leuven). Zij is hoofdredacteur van het Tijdschrift voor Strafrecht en lid van de redactieraad van het Belgisch-Nederlandse tijdschrift Computerrecht.